İ etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
İ etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

19 Temmuz 2023 Çarşamba

BİR KELİME = İMARETHANE





İmarethane : (isim, tarih, Arapça-Farsça) Yoksullara ve öğrencilere yiyecek dağıtmak için kurulmuş hayır kurumu, imaret.

"Gönlü o kadar geniş imiş ki sair yoksullar gibi imarethaneden bir tas çorba içmeyi dahi aç gözlülük sayarmış." - Yakup Kadri Karaosmanoğlu



Kelimenin kökeni :

İmaret : Arapça ˁmr kökünden gelen ˁimārat "bayındırlık eseri, büyük yapı, bina" sözcüğünden alıntıdır. 

Hane : Farsça χāne, 1. ev, konut, konak, yer, 2. Arap rakamlarında basamak sözcüğünden alıntıdır. 





{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-





not: fotoğraf, internetten alıntıdır.





28 Haziran 2023 Çarşamba

BİR KELİME = İNAYET






İnayet : (isim, eskimiş, Arapça) İyilik, kayra, atıfet, ihsan, lütuf.

"Gayret bizden, inayet Allah'tan." 



Birleşik fiil ve kalıp söz olarak kullanımına örnek:

İnayet etmek (veya eylemek) : İyilik ve yardım etmek, kayırmak, lütfetmek.

İnayette bulunmak : İnayet etmek.

İnayet ola : "Allah versin" anlamında, dilencileri savmak için kullanılan bir söz.



Kelimenin kökeni : 

Arapça ˁny kökünden gelen ˁināyat "birini düşünme, ilgi ve ihtimam gösterme, hastaya bakma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁany "kastetme, anlam ifade etme" sözcüğü ile eş kökenlidir.



Herkese huzurlu, neşeli ve her anından keyif alacağı çok şık bir bayram dilerim.






{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-





not: fotoğraf pinterest'ten alıntıdır.





27 Mart 2023 Pazartesi

BİR KELİME = İRTİFA





İrtifa : (Arapça) 1. (isim) Yükseklik. 

"Bir binanın hiçbir tesirle yıkılmasa yalnız irtifası yüzünden çökebileceği niçin hatırına gelmiyor?" - Necip Fazıl Kısakürek

2. (isim, coğrafya) Yükselti.



Kelime Kökeni

Arapça rfˁ kökünden gelen irtifāˁ "yüksekte olma, yükseklik" sözcüğünden alıntıdır.





{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-







not: gif, bestanimations.com' dan alıntıdır.



 

30 Ocak 2023 Pazartesi

BİR KELİME = İNSİCAM







İnsicam : (Arapça) 1. (isim, eskimiş) Düzgünlük, tutarlık, bağdaşım.

"Caminin iç güzelliğinin hususiyeti bu çinilerdeki nefaset ve insicamdan ileri gelmektedir." - Sermet Muhtar Alus

2. (isim, eskimiş, edebiyat) Tutarlık.



Kelimenin Kökeni

Arapça scm kökünden gelen insicām "(su) akma" sözcüğünden alıntıdır. 
Arapça sözcük, Arapça sacm veya sucūm "akma, akıtma" sözcüğünün infiˁāl vezni (VII) masdarıdır.








{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-






not: gif, en.wikipedia.com' dan alıntıdır.






21 Kasım 2022 Pazartesi

BİR KELİME = İFRİT








İfrit : (Arapça) 1. (isim) Doğu masal ve efsanelerinde kötü, korkunç cin.

"Masalların ifriti gibi birdenbire içimde korkunç bir çehre canlandı." - Hüseyin Cahit Yalçın

2. (isim, mecaz) Öfkeli, ortalığı birbirine katan kimse.

3. (isim, mecaz) İçini kemiren, meşgul eden şey.

"İçimdeki bu ifriti öldürmek, sükûnumu bulmak için kendimle cenk ettim." - Hüseyin Cahit Yalçın


Kelimenin birleşik fiil olarak kullanımı da aşağıdaki gibidir :

(birini) İfrit etmek : Çok kızmasına yol açmak, öfkelendirmek.


İfrit kesilmek (veya olmak) : Çok öfkelenmek, çok kızmak.

"Arzuma karşı konulunca ifrit kesildiğimi pek iyi bildiğinden ses çıkarmadı." - Refik Halit Karay





{ಠ,ಠ}
 |)__) 
-”-”-





not: gif, otkritkis.com' dan alıntıdır.






22 Haziran 2022 Çarşamba

BİR KELİME = İZZET









İzzet : (isim, Arapça) Büyüklük, yücelik, ululuk.


Kelimenin birleşik kelime olarak kullanımları aşağıdaki gibidir:

İzzetinefis : (Arapça) 1. (isim) Öz saygı.

"İzzetinefsime yediğim bu şamardan sersemledim." - Aka Gündüz

2. (isim) Kişinin kendine verdiği değer.

"Kadın bir izzetinefis coşmasına benzeyen öfke ile gözlerini açtı." - Peyami Safa


İzzetüikbal : (isim, Arapça) Saygınlık.


İzzetüikram : (isim, Arapça) Ağırlama.


Nefis izzeti : (isim) Kişinin öz saygısı, kişiliği, yüceliği, onuru, izzetinefis.

"Bu gülmek, bir nefis izzeti yarasının kanamasını örtüyordu." - Ruşen Eşref Ünaydın



 

{ಠ,ಠ}
 |)_) 
-”-”-





not: fotoğraf Yandexten alıntıdır.





22 Kasım 2021 Pazartesi

BİR KELİME = İSTİDAT












İstidat : (isim, Arapça) Yetenek.

"İnci gibi güzel bir yazısı ve mizaha da istidadı varmış." - Yahya Kemal Beyatlı




(Bu kelime, blogger Deeptone' un önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkısından dolayı teşekkür ederim.)






{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-




not: kullanılan gif buradan alıntıdır.




6 Ekim 2021 Çarşamba

BİR KELİME = İRTİHAL











İrtihal : (isim, Arapça) Ölüm.



Kelimenin birleşik fiil olarak kullanımı aşağıdaki gibidir:


İrtihal etmek : Ölmek.

"Dedem ahirete irtihal edince onun adına yapılması gereken ne varsa hepsini biz üstlendik."

"Dar-ı Faniden Dar-ı Bekaya irtihal eden tüm geçmişlerimize Cenab-ı Hakk rahmetiyle, merhametiyle, mağfiretiyle ve de cennetiyle muamele eylesin." - Recep Altun 



Bu kelimeyle ilgili başka sözlükleri incelediğimde, "ölmek" açıklamasının yanına "göç etmek" anlamının da yazıldığını gördüm. Ancak bu bir kafa karışıklığına yol açabilir diye düşünüp, sadece "ölmek" anlamını kullandım. 

Zira göç etmek, ahirete göç etmek olarak açıklanabileceği gibi, bir yerden başka bir yere göç etmek olarak da algılanabilir. Burdaki asıl anlam ise sadece ölmekle alâkalıdır.





(Bu kelime değerli blogger Recep Altun' un önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkısı için teşekkür ederim.)






{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-




not: kullanılan gif buradan alınmıştır.




20 Ağustos 2021 Cuma

BİR KELİME = İNTİSAP












İntisap : (Arapça) 1. (isim) Bağlanma.

2. (isim) Girme.

3. (isim) Kapılanma.

"Saz şairlerinin mühim bir kısmı Bektâşi'dir. Fakat içlerinde diğer tarikatlara intisabı olanlar da vardır." - Sadeddin N. Ergun




Birleşik fiil olarak da kullanımı mevcuttur.


İntisap etmek : Bağlanmak, girmek, kapılanmak.

"Üniversiteye intisap edeceğim günlerde idi." - Ergun Göze








(Bu kelime sevgili blogger Camgüzeli' nin önerisi olarak yayına alınmıştır. Katkıları için teşekkürlerimle.)






{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-




not: kullanılan fotoğraf buradan alıntıdır.




10 Ocak 2021 Pazar

BİR KELİME = İPTİLÂ
















İptilâ : (isim, Arapça) Düşkünlük, tiryakilik

"Süse ve mücevhere iptilasını anlatmak için yapılan mübalağalara inanmak lazım." - Peyami Safa











{ಠ,ಠ}
|)__) 
-”-”-

 

 

 

not: fotoğraf ​M©MENT©S​' a aittir.​